دیر نکنیاا !!!

معمولا گزارشهای حسابرسی با شکل و محتوای خاصی تهیه میگردند که در دوران تحصیلات دانشگاهی دوستان تا حدودی با کلیات ان اشنا شده اند. از قبیل بند مقدمه ,بند دامنه رسیدگی وبند اظهار نظر و همچنین مطالب تئوری در خصوص عدم توافق ,ابهام ومحدودیت در رسیدگی و نحوه برخورد و انعکاس انها در گزارشات حسابرسی.جهت اشنائی بیشتر دوستان در خصوص چگونگی فرم و محتوای گزارش حسابرسی  و همچنین نحوه نگارش بندهای گزارش حسابرسی یک نمونه از گزارشات حسابرسی که مربوط به آزمون جامعه حسابداران رسمی در سال 1383 بوده و تا حدودی از نظر محتوای مطلب کامل میباشد انتخاب گردیده و نحوه نگارش گزارش مربوط به ان نیز بیان گردیده که امیدوارم مورد استفاده دوستان قرار بگیرد.



شركت آلفا ( سهامي عام)‌كه در بورس اوراق بهادار تهران پذيرفته شده است و طبق صورت هاي مالي سال منتهي به 31 شهريور ماه 1383، جمع دارايي هاي آن 400 ميليارد ريال، جمع فروش و درآمدهاي آن 500 ميليارد ريال و سود خالص آن 75 ميليارد ريال است، توسط موسسه حسابرسي شما مورد حسابرسي و بازرسي قانوني قرار گرفته است. اطلاعات زير در مورد يافته هاي حسابرسي و بازرسي قانوني سال مالي فوق در دست است:

الف – حواله انباري دو روز قبل از پايان سال مالي صادر و به مشتري تحويل داده شده است و صورتحساب فروش آن نيز به مبلغ 25 ميليارد ريال در همان زمان صادر شده و در نتيجه فروش و بهاي تمام شده كالاي فروخته شده مربوط به آن كه بالغ بر 20 ميليارد ريال است. در حسابها ثبت شده است مشتري كالاي خود را در پنجمين روز كاري بعد از پايان سال مالي از انبار تحويل گرفته و در همان تاريخ نيز چك مدت دارد به واحد مورد رسيدگي تحويل داده است.

ب – سرفصل حسابها و اسناد دريافتني تجاري شامل مطالباتي به مبلغ 5/5 ميليارد ريال است كه از سال هاي منتهي به 31/6/81 و 31/6/82 در حسابها ايجاد شده و اقدامات انجام شده توسط شركت جهت وصول آنها به نتيجه نرسيده است. ايجاد ذخيره مطالبات مشكوك الوصول براي مانده هاي فوق ضروري است، ولي تعيين مبلغ دقيق آن موكول به دسترسي به نتايج حاصل از پيگيري هاي شركت جهت وصول آنها خواهد بود.

پ – نتايج قابل ذكر در مورد تاييديه هاي درخواستي به شرح زير است:

1/پ – تاييديه درخواستي از تعدادي از بدهكاران كه در سرفصل حساب ها و اسناد دريافتني تجاري 5 ميليارد ريال بدهكارند ، دريافت نشده است.

2/پ – تعدادي از بدهكاران كه طبق حسابها 21 ميليارد ريال بدهكارند، مانده بدهي خود را در 6 ميليارد ريال كمتر اعلام نموده اند.

ت – چك دريافتي از يكي از مشتريان شركت به مبلغ 3 ميليارد ريال و به سررسيد 30/7/1383 در سرفصل ساير حسابها و اسناد دريافتني منظور شده است.

ث- صورت مغايرت حساب بانك شركت شامل يك فقره چك صادره در تاريخ 28/6/1383 به مبلغ 7 ميليارد ريال است كه در وجه يكي از فروشندگان مواد اوليه شركت صادر شده و فروشنده جهت دريافت چك خود در تاريخ اول مهرماه 1383 به شركت مراجعه كرده است.

ج – طبق يادداشت هاي توضيحي صورتهاي مالي، بابت هزينه سود تضمين شده تسهيلات مالي دريافتي جهت احداث ساختمان و تاسيسات در جريان تكميل و موجودي هاي جنسي به ترتيب مبالغ 7 و 5 ميليارد ريال تحت سرفصل حسابهاي فوق منظور شده است.

چ - در سال مالي قبل سود سهام پيشنهادي كه به تصويب مجمع عمومي عادي صاحبان سهام مورخ 30 آذرماه 1382 رسيده 8 ميليارد ريال و پاداش مصوب هيات مديره معادل 8/0 ميليارد ريال بوده كه هر دو مورد در خرداد ماه سال 1383 پرداخت شده است.

ح – بخشي از موجودي هاي جنسي به ارزش 5/5 ميليارد ريال در تاريخ 17 مهرماه 1383 دچار آتش سوزي شده و از بين رفته است. شركت بيمه به دليل سهل انگاري شركت در نگهداري موجودي هاي فوق از پرداخت خسارت امتناع كرده و اين موضوع در صورتهاي مالي افشا شده است.

خ – در جريان واگذاري قسطي خودرو به مديران ارشد شركت، به مديرعامل نيز يك دستگاه خودرو قسطي به مبلغ 150 ميليون ريال و با همان شرايط واگذار شده است. هيات مديره نيز اين مورد را تصويب كرده است.

د – مدارك مربوط به ثبت نمايندگان اشخاص حقوقي در هيات مديره شركت در اداره ثبت شركتها و چگونگي تعيين مبلغ حق حضور اعضاي هيات مديره به حسابرسان ارائه نشده است.

ذ- اضافات دارايي هاي ثابت شركت در شهريور ماه سال مورد رسيدگي شامل ثبت تعديلاتي به مبلغ 6 ميليارد ريال بابت مخارج توسعه مي باشد كه در سال قبل به حساب هزينه منظور شده بود.

ر- معاملات مندرج در يادداشت توضيحي 28 صورتهاي مالي به عنوان كليه معاملات مشمول ماده 129 اصلاحيه قانون تجارت كه طي سال مورد گزارش انجام شده و توسط هيات مديره شركت به اطلاع موسسه حسابرسي شما رسيده، مورد بررسي شما قرار گرفته است. در مورد معاملات مذكور مفاد ماده فوق مبني بر كسب مجوز از هيات مديره و عدم شركت مدير ذينفع در راي گيري رعايت شده و نظر شما به شواهدي حاكي از اين كه معاملات مزبور با شرايط مناسب تجاري و در روال عادي عمليات شركت انجام نگرفته باشد، جلب نشده است.

ز- بخشي از دارايي هاي ثابت مشهود شركت به ارزش دفتري 9 ميليارد ريال فاقد پوشش بيمه اي مي باشد.

ژ - طبق تصميم هيات وزيران كه در تاريخ 22/5/1382 ابلاغ شده است ، شركت از پرداخت ما به التفاوت نرخ ارز تسهيلات مالي دريافتي بابت خريد ماشين آلات به مبلغ 15 ميليارد ريال كه در سال هاي قبل به حساب قيمت تمام شده ماشين آلات منظور شده بود، معاف شده است. تعديلات لازم از اين بابت در حساب هاي شركت به عمل نيامده است (‌چه در سال مورد گزارش و چه در سال قبل از آن).

س – با توجه به يادداشتهاي توضيحي صورتهاي مالي ، به دليل وجود رقابت شديد در بازار داخلي و از دست دادن بخش قابل توجهي از مشتريان، شركت با مشكلاتي مواجه شده ، ليكن اقداماتي در جهت صادرات محصولات شركت به خارج از كشور صورت گرفته است.

ش – گزارش هيات مديره درباره فعاليت و وضع عمومي شركت مورد بررسي موسسه حسابرسي شما قرار گرفته و با توجه به رسيدگي هاي انجام شده ، نظر شما به موارد با اهميتي كه حاكي از مغايرت اطلاعات مندرج در گزارش مذكور با اسناد و مدارك ارائه شده از جانب هيات مديره باشد، جلب نشده است.

با توجه به مراتب بالا و با اين فرض كه سطح اهميت حدود 1% متوسط «جمع دارايي ها› و « جمع فروش و درآمدها» باشد، گزارش حسابرسي و بازرس قانوني را در مورد صورتهاي مالي سال منتهي به 31 شهريور ماه 1383 به طور كامل تهيه و تنظيم فرماييد


                                                                گزارش حسابرس مستقل و بازرس قانونی
                                                               --------------------------------------------------
                                                               به مجمع عمومی عادی سالیانه صاحبان سهام
                                                              -----------------------------------------------------
                                                                            شرکت آلفا(سهامی عام)
                                                                           ------------------------------
1-ترازنامه شرکت آلفا(سهامی عام)در تاریخ 31 شهریور ماه 1383 و صورتهای سود و زیان و جریان وجوه نقد آن برای سال مالی منتهی به تاریخ مزبور همراه با یادداشتهای توضیحی یک تا .... پیوست ,مورد حسابرسی این موسسه قرار گرفته است.مسئولیت صورتهای مالی با هیات مدیره شرکت و مسئولیت این موسسه اظهار نظر نسبت به صورتهای مالی مزبور بر اساس حسابرسی انجام شده و نیز گزارش موارد عدم رعایت الزامات قانونی مقرر در اصلاحیه قانون تجارت و مفاد اساسنامه شرکت است.

2- به استثنای محدودیت مندرج در بند 5 زیر ,حسابرسی این موسسه بر اساس استانداردهای حسابرسی انجام شده است. استانداردهای مزبور ایجاب می کند که این موسسه,حسابرسی را چنان برنامه ریزی و اجرا کند که از نبود تحریفی با اهمیت در صورتهای مالی ,اطمینانی معقول بدست آید.حسابرسی از جمله شامل رسیدگی نمونه ای به شواهد پشتوانه مبالغ و اطلاعات مندرج در صورتهای مالی است.حسابرسی همچنین ,شامل ارزیابی اصول و رویه های حسابداری استفاده شده و برآوردهای عمده به عمل آمده توسط هیات مدیره و ارزیابی کلیت ارائه صورتهای مالی است. این موسسه اعتقاد دارد که حسابرسی انجام شده مبنائی معقول برای اظهار نظر فراهم می آورد.

3-در پایان سال مالی مورد گزارش مبلغ 25 میلیارد ریال تحت عنوان فروش کالا به یکی از مشتریان در دفاتر شرکت شناسائی شده است لیکن بدلیل عدم انتقال مزایا و مخاطرات مرتبط با کالای فوق به خریدار ,فروش مزبور تحقق نیافته است.با توجه به مراتب فوق و در صورت اعمال تعدیلات لازم از این بابت موجودی کالا به مبلغ 20 میلیارد ریال افزایش و سود دوره و حسابهای دریافتنی به ترتیب به مبلغ 5 میلیارد ریال و 25 میلیارد ریال کاهش خواهد یافت.

4-سر فصل حسابها و اسناد دریافتنی تجاری شامل مبلغ 5/5 میلیارد ریال اقلام راکد و سنواتی میباشد که از این بابت ذخیره ای در حسابها منظور نگردیده و اقدامات صورت گرفته توسط شرکت جهت وصول انها نیز تا تاریخ مورد رسیدگی منجر به  نتیجه مطلوب نگردیده است .با توجه به مراتب فوق هرچند حصول اطمینان از قابلیت بازیافت مبالغ مذکور محرز نبوده و کسری ذخیره از این بابت وجود دارد ,لیکن به دلیل فقدان اطلاعات کافی تعیین میزان قطعی آن در شرایط حاضر برای این موسسه  امکان پذیر نمیباشد.

5-پاسخ تائیدیه های درخواستی در خصوص حسابها و اسناد دریافتنی تجاری بمبلغ 5 میلیارد ریال تا تاریخ تنظیم این گزارش واصل نگردیده است.علاوه بر آن پاسخ تاییدیه های درخواستی از تعدادی از مشتریان شرکت بیانگر مبلغ 6 میلیلرد ریال مغایرت نامساعد می باشد.با توجه به مراتب فوق ,آثار مالی ناشی از تعدیلان احتمالی که در صورت رفع مغایرت مزبور و دریافت تاییدیه های درخواستی بلا جواب بر صورتهای مالی ضرورت می یابد,برای این موسسه مشخص نمی باشد.

6-شرکت به رغم داشتن اختیار دخل و تصرف در ارتباط با مبلغ 7 میلیارد ریال از موجودی نقد نزد بانکها ناشی از عدم مراجعه یکی از فروشندگان مواد اولیه جهت دریافت چک صادره در وجه وی,مبلغ مزبور را از حسابها دارائی و بهی خود خارج نموده است.در صورت اعمال تعدیلات مورد لزوم در صورتهای مالی مورد گزارش,سرفصلهای موجودی نقد و حسابهای پرداختنی تجاری هریک معادل مبلغ مزبور افزایش خواهد یافت.

7- بر خلاف استانداردهای حسابداری مخارج تحقیق و توسعه منظور شده به عنوان هزینه دوره در سنوات گذشته به مبلغ 6 میلیارد ریال,تعدیل و به حساب دارائیهای ثابت منظور شده است. در صورت اعمال تعدیلات لازم سرفصلهای داراییهای ثابت و سود انباشته هریک به مبلغ فوق کاهش خواهد یافت.

8- مطابق مصوبه هیات وزیران که در تاریخ 22/5/1382 ابلاغ شده است ,شرکت از پرداخت مابه التفاوت نرخ ارز تسهیلات مالی دریافتی بابت خرید ماشین آلات به مبلغ 15 میلیارد ریال که در سنوات قبل به حساب بهای تمام شده ماشین آلات منظور شده بود ,معاف گردیده است.لیکن تعدیلات لازم از این بابت در حسابهای شرکت به عمل نیامده است.با توجه به مراتب فوق و در صورت اعمال تعدیلات لازم از این بابت تسهیلام مالی دریافتی و داراییهای ثابت معادل مبلغ فوق کاهش خواهد یافت.

9- به نظر این موسسه به استثنای آثار موارد مندرج در بندهای 3,4,6و7 و همچنین به استثنای آثار تعدیلاتی که  احتمالادر صورت نبود محدودیت مندرج در بند 5 ضرورت می یافت,صورتهای مالی یاد شده در بالا ,وضعیت مالی شرکت آلفا (سهامی عام)در تاریخ 31 شهریور ماه 1383و نتایج عملیات و جریان وجوه نقد آن را برای سال مالی منتهی به تاریخ مزبور ,از تمام جنبه های با اهمیت,طبق استانداردهای حسابداری,به نحو مطلوب نشان می دهد.

سایر موارد
-------------

10- بخشی از دارائیهای شرکت به مبلغ به ارزش دفتری 9 میلیارد ریال ,در تاریخ ترازنامه فاقد پوشش بیمه ای می باشد.

11مدارکی دال بر ثبت نمایندگان معرفی شده اشخاص حقوقی در هیات مدیره شرکت در ااره ثبت شرکتها و چگونگی تعیین مبلغ حق حضور اعضای هیات مدیره به این موسسه ارائه نگردیده است.

12-مفاد ماده 241 اصلاحیه قانون تجارت در خصوص پرداخت پاداش به اعضای هیات مدیره حداکثر به میزان 5 درصد سود سهام رعایت نشده است.

13-مفاد ماده 132 اصلاحیه قانون تجارت مبنی برممنوعیت اخذ وام یا اعتبار توسط مدیر عامل از شرکت رعایت نگردیده است.

14- معاملات مندرج در یادداشت 28 همراه صورتهای مالی به عنوان کلیه معاملات مشمول ماده 129 اصلاحیه قانون تجارت که طی سال مورد گزارش انجام شده و توسط هیات مدیره شرکت به اطلاع این موسسه رسیده ,مورد بررسی قرار گرفته است. در مورد معاملات مذکور ,مفاد ماده فوق مبنی بر کسب مجوز از هیات مدیره و عدم شرکت مدیر ذینفع در رای گیری رعایت شده است.مضافا,نظر این موسسه به شواهدی حاکی از اینکه معاملات مزبور با شرایط مناسب تجاری و در روال عادی عملیات شرکت انجام نگرفته باشد ,جلب نگردیده است.

15- گزارش هیات مدیره درباره فعالیت و وضع عمومی شرکت که به منظور تقدیم به مجمع عمومی عادی سالانه صاحبان سهام تنظیم گردیده,مورد بررسی این موسسه قرار گرفته است.با توجه به رسیدگیهای انجام شده و در نظر داشتن موارد مندرج در بندهای فوق,نظر این موسسه به موارد با اهمیتی که حاکی از مغایرت اطلاعات مالی مندرج در گزارش مذکور با اسناد و مدارک ارائه شده از جانب هیات مدیره باشد,جلب نشده است.




نکات مورد توجه:

محاسبه سطح اهمیت برای این مسئله با توجه باه توضیحات مندرج در صورت مسئله به شرح زیر میباشد

یک در صد متوسط ((جمع داراییها)) و ((جمع فروش و درآمدها))

                                                                                                                 450 = 2/(500+400)
                                                                                            
                                                                                                                4.5=%1*450
توضیح در مورد قسمت ت سئوال:مبلغ 3 میلیارد ریال دریافتی از مشتریان که در سرفصل سایر حسابها و اسناد دریافتنی منعکس شده کمتر از سطح اهمیت میباشد.بنابر این در گرازش درج نشده است.

توضیح در مورد قسمت ح سئوال: آتش سوزی بعد از دوره مالی رخ داده که رویدادی غیر تعدیلی میباشد و در صورتهای مالی به نحو مناسب افشا شده است لذا نیازی به درج آن در گزارش نمی باشد.

توضیح در مورد قسمت ج سئوال: با توجه به اینکه دوره ساخت موجودی کالا طولانی بوده و ساختمان و تاسیسات در جریان ساخت دارائی واجد شرایط بوده و شرایط لازم برای منظور نمودن هزینه سود تضمین شده تسهیلات را دارند لذا در گزارش درج نگردیده اند.


شاید توضیح مختصری درباره فرآیند انجام کار نیز مفید باشد. معمولا در حین رسیدگی به حسابها توسط حسابرسانی که مسئولیت رسیدگی به حسابها را دارند مواردی که دارای اشکال میباشند(چه از نظر عدم رعایت استانداردهای حسابدار چه از نظر عدم رعایت ایین نامه ها و..........) را پس از جمع بندی در کاربرگی تحت عنوان کاربرگ نکات درج می نمایند.کابرگهای مزبور در زمان مناسب توسط سرپرست کار بررسی شده و موارد با اهمیت ان در کاربرگ نکات عمده درج میگرددو موارد جزئی و فاقد اهمیت نیز در برخی موارد جهت درج در نامه مدیریت مد نظر قرار میگیرد.در واقع مواردی که در صورت مسئله ذکر شده بیشتر شبیه همان موارد مندرج در کاربرگ نکات عمده میباشد که با توجه به سطح اهمیت و در نظر داشتن سایر موارد نهایتا در گزارش حسابرسی درج میگردد.